Hangi ayda ne ekilir? Türkiye koşullarında sebze ekimi üç ana pencerede toplanır: şubatta kapalı alanda fide, mart-mayıs arasında yerine ekim, ağustos-ekim arasında sonbahar ve kışlık ekim. Kasım, aralık ve ocakta açık bahçede ekim yapılmaz; bu üç ay pencere önü ekiminin dönemidir.
Aşağıdaki takvim, her ayın gerçekten ekilebilir çeşitlerini toprak sıcaklığı ve hasat dönemiyle birlikte veriyor. Ay adına tıklayarak o ayın tohumlarına, "rehber" bağlantısıyla ayrıntılı yazıya ulaşabilirsiniz.
Aylara Göre Sebze Ekim Takvimi
| Ay | Ekim şekli | Toprak sıcaklığı | Ekilecek çeşitler | Hasat |
|---|---|---|---|---|
| Şubat | Fideye ekilir, mayısta şaşırtılır | 20-25 °C (kapalı alan) | sırık domates, köy tipi domates, pembe domates, kandil dolma biber, yağlık kapya biber, tatlı kıl biber, acı kıl biber, Aydın siyahı patlıcan | Temmuz-eylül |
| Mart | Doğrudan yerine ekilir | 8-15 °C toprak | Nantes havuç, iri kırmızı turp, tere, Toros iri yaprak roka, Toros maydanozu, dereotu, Yedikule marul, geniş yapraklı pazı, Arapsaçı kıvırcık marul | Nisan-haziran |
| Nisan | Doğrudan yerine ekilir | 15-18 °C toprak | Öz Ayşe fasulye, oturak barbunya, kolsuz kara kabak, Çengelköy hıyar, tatlı mısır, semizotu, mor fesleğen, fındık turpu, Toros iri yaprak roka | Haziran-ağustos |
| Mayıs | Doğrudan yerine ekilir | 18-22 °C toprak | Helda sırık fasulye, sırık barbunya, bal kabağı, Nasuhi F1 sırık hıyar, renkli süs mısırı, Sultani bamya, semizotu, nane, biberiye | Temmuz-ekim |
| Haziran | Yerine ekim + lahanalarda fide | 20-25 °C toprak | Simbo oturak fasulye, Beith Alpha salatalık, beyaz sakız kabak, beyaz lahana, karalahana, semizotu, tatlı mısır | Ağustos-kasım |
| Temmuz | Yerine ekim + lahanalarda fide | 20-25 °C toprak | beyaz lahana, karalahana, Nantes havuç, semizotu, fındık turpu, Yedikule marul | Eylül-aralık |
| Ağustos | Doğrudan yerine ekilir | 18-24 °C toprak | Yedikule marul, Arapsaçı kıvırcık marul, Toros iri yaprak roka, tere, iri kırmızı turp, Toros maydanozu, dereotu, geniş yapraklı pazı, Çin turpu | Eylül-kasım |
| Eylül (rehber) | Doğrudan yerine ekilir | 12-20 °C toprak | Matador ıspanak, Arapsaçı kıvırcık marul, Toros iri yaprak roka, geniş yapraklı tere, Japon beyazı turp, Toros maydanozu, geniş yapraklı pazı, yaprak bezelye | Ekim-mart |
| Ekim (rehber) | Yerine ekim, örtü altı | 8-15 °C toprak | Matador ıspanak, tere, Toros iri yaprak roka, Arapsaçı kıvırcık marul, fındık turpu, yaprak bezelye | Aralık-nisan |
| Kasım - Aralık - Ocak | Saksıya ekilir, kapalı alanda | 18-22 °C oda | tere, Toros iri yaprak roka, mor fesleğen, Toros maydanozu, dereotu, nane, zahter kekiği | Ekimden 20-40 gün sonra |
Takvim Bölgeye Göre Nasıl Kayar?
Bu takvim Marmara ve Ege iç kesimleri için hazırlanmıştır. Diğer bölgelerde tarihler kayar, sıra değişmez:
- Akdeniz ve Ege kıyısı: Sonbahar ekimi 2-4 hafta uzar, ilkbahar ekimi 2-3 hafta erken başlar. Kış boyunca açıkta yapraklı yetiştirilebilir.
- Karadeniz: Tarihler aynı, ama yağış yüksek olduğu için yükseltilmiş yatak ve seyrek ekim gerekir.
- İç Anadolu: İlkbahar ekimi 2-3 hafta gecikir, sonbahar ekimi 2-3 hafta erkene alınır. Ekim ayından itibaren örtü.
- Doğu Anadolu ve yüksek kesimler: Sezon iki uçtan da kısalır. Açıkta ekim mayısta başlar, eylülde biter.
Ölçüt takvim değil toprak sıcaklığıdır. Bir toprak termometresi, hangi bölgede olursanız olun bu tablodaki en güvenilir satırı okumanızı sağlar.
Ekim Takvimini Kullanırken Üç Kural
Sıcak sever ve serin sever ayrımını kaçırmayın. Domates, biber, patlıcan, fasulye, kabak, hıyar, mısır ve bamya sıcak sever; toprak 15 °C'nin altındayken çimlenmezler. Marul, ıspanak, roka, tere, turp, maydanoz, pazı ve bezelye serin sever; 25 °C üstünde sapa kalkarlar. Takvimdeki her ay bu iki gruptan birine ağırlık verir.
Uzun sezon isteyenleri geciktirmeyin. Domates 100-130, bal kabağı 100-120, bamya 60-70 gün ister. Bu çeşitlerde bir ay gecikme hasadı tamamen ortadan kaldırabilir. Kısa sezonlu tere ve turpta ise gecikmenin bedeli yoktur.
Aynı ürünü peş peşe ekin. Tere, roka, turp ve marul on-on beş gün arayla yeniden ekilirse hasat tek seferde toplanmak yerine haftalara yayılır. Küçük bahçede verimi en çok artıran alışkanlık budur.
Hangi Ayda Ne Ekilir? Sık Sorulan Sorular
Kasım, aralık ve ocakta hiç ekim yapılmaz mı?
Açık bahçede yapılmaz; toprak soğuk, gün kısadır. Ama tere, roka, fesleğen, maydanoz, dereotu, nane ve kekik pencere önündeki saksıda bu üç ay boyunca yetişir. Ayrıntı: Kış Aylarında Ekilecek Tohumlar.
En çok çeşidin ekilebildiği ay hangisi?
Mart, nisan, mayıs ve ağustos. Bu dört ayda hem seçenek en geniş hem de hasat en güvenlidir. Bahçeye yılda tek sefer zaman ayıracaksanız mart veya ağustos en verimli tercihtir.
Fide mi almalı, tohumdan mı başlamalı?
Domates, biber ve patlıcanda şubat-mart fidesi zaman kazandırır. Fasulye, kabak, hıyar ve mısır fide sevmez; kökleri şaşırtmada zarar görür, doğrudan yerine ekilmelidir. Yapraklılar ve kök sebzelerinde fideye hiç gerek yoktur.
Toprak sıcaklığını nasıl ölçerim?
Basit bir toprak termometresi 5-10 cm derine batırılır, ölçüm sabah saatlerinde alınır. Üç gün üst üste aynı değeri okuyorsanız o sıcaklık kararlı demektir.
Ay Ay Tohumlar
Her ayın çeşitleri tek tek satın alınabilir; hepsini bir arada isteyenler için o aya özel tohum setleri hazırlandı. Aylık koleksiyonlar: Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kış ayları.
Aylık setlerin tamamı Aylık Tohum Setleri sayfasında, tekli paketler ise Sebze Tohumu koleksiyonunda.
Ayrıntılı ay rehberleri: Eylül Ayında Ne Ekilir? · Ekim Ayında Ne Ekilir? Diğer aylar sırayla eklenecek.
0 yorum